"Biblioteka
e përgjithshme, e cila është porta më
e afërt drejt dijes, krijon bazat e të mësuarit
për jetë, krijon bazat në marrjen e vendimeve
të pavarura si dhe krijon bazat e zhvillimit kulturor
të grupeve sociale."
UNESCO, Deklaratë e Bibliotekave
të përgjithshme 1994
Nga biblioteka mund të gjesh jo vetëm
inormacionin dhe bazat e nevojshme për mësim,
por dhe shlodhje. Në koleksionin e bibliotekës
ka material në gjuhë vendase si dhe në gjuhë
të huaj, në varësi të vendndodhjes komunale
së bibliotekës dhe të madhësisë
së saj:
libra, literaturë shkencërore
dhe romane, poema, libra me ilustrime.
gazeta dhe revista periodike
kurse gjuhe, muzikë, video
material elektronik
broshura, material shkollor, material informativ
Libra dhe materiale të tjera mund të merren hua
në shtëpi, por psh. fjalorë enciklopedikë
dhe gazeta lexohen zakonisht në bibliotekë.
Në biblioteka ka personel profesionist
dhe të kualifikuar që i përgjigjet me kënaqësi
pyetjeve dhe ndihmon në gjetjen e materialit të
kërkuar.
Në parimet e bibliotekës përfshihen
mendimi i lirë, bërja e njohur e pikëpamjeve
të ndryshme dhe barazia. Duke qenë kështu,
ka libra si dhe materiale të tjera të pikëpamjeve
të ndryshme politike, fetare dhe ideologjike. Biblioteka
i shërben si të rriturve ashtu dhe fëmijëve,
si banorëve vendas ashtu dhe atyre të ardhur.
Në çdo komunë të Finlandës
ka bibliotekë të përgjithshme, e cila është
e hapur për të gjithë. Përveç
bibliotekave të përgjithshme, në Finlandë
ka dhe shumë biblioteka shkencore, të cilat i
shërbejnë, në radhë të parë,
kërkimeve dhe studimeve.
Bibliotekat janë pronë e komunës
e cila i financon ato me të ardhurat e taksave. Shteti
financon komunat me anë të ndihmës financiare
vjetore.
Frekuentimi i bibliotekës është
falas.
Si përdoret biblioteka
Në bibliotekë ka rregulla të
përdorimit të cilat merren nga biblioteka. Në
rregulla jepen shpjegimet më të rëndësishme
lidhur me përdorimin e bibliotekës. Njihu me rregullat!
Leximi në bibliotekë
Biblioteka është e hapur për
të gjithë, kështu që secili mund të
shkojë në bibliotekë për të lexuar
libra ose revista, ose për të kërkuar përgjigje
të ndonjë pyetje. Kujto, se në bibliotekë
nuk je vetëm. Të gjithë kanë të
drejtë të përqendrohen dhe të lexojnë
në qetësi.
Marrja hua nga biblioteka
Të gjithë ata që jetojnë
në Finlandë mund të pajisen me kartelë
biblioteke duke paraqitur dokumentin e identifikimit. Fëmijët
kanë nevojë ose për një rekomandim nga
prindërit ose nga një person garantues.
Kartelën e bibliotekës duhet ta
paraqesësh sa herë të marrësh libra
hua.
Kartela e bibliotekës është
personale. Persona të tjerë nuk kanë të
drejtë ta përdorin atë. Pronari i kartelës
është përgjegjës për të gjithë
materialin e marrë hua me anë të kartelës
së tij. Kujdesu për kartelën tënde!
Lajmëro menjëherë në bibliotekë
në se kartela juaj ka humbur.
Koha e marrjes hua është zakonisht
4 javë, por koha mund të jetë më e shkurtër,
psh. marrja hua e videove ose muzikës. Shikoje afatin
e skadencës kur duhet ta kthesh materialein e marrë
hua, nga fatura ose kartela e bibliotekës. Në
se e ktheni materialin me vonesë, biblioteka trashëgon
prej teje dëmshpërblimin e vonesës. Në
se materiali i marrë hua me kartelën tuaj humbet
ose dëmtohet, paguhet një dëmshpërblim.
Koleksionet e bibliotekës janë
për përdorim të përgjithshëm. Kujdesu
për materialin e marrë hua dhe mbaje të pastër.
Personi tjetër që e merr hua do të lexojë
një libër të pastër! Kthe materialein
e marrë hua në kohë, kështu që
dhe lexuesit e tjerë të kenë mundësi
të lexojnë.
Shërbime të veçanta
Biblioteka në gjuhë të
huaj
Në bibliotekë ka libra dhe materiale
të tjera në finlandisht si dhe në gjuhë
të huaj. Mundësia për libra varet nga numëri
i banorëve të komunës si dhe gjuha. Në
shumicën e bibliotekave ka koleksion të shumëllojshëm.
Në se në bibliotekë nuk gjenden
libra në gjuhën tënde, ose në se ka
pak libra, kërko ndihmë nga personeli i shërbimit.
Ata do të mundohen ta marrin materialin e kërkuar
prej jush nga biblioteka më të mëdha ose
nga Biblioteka në gjuhë të huaj.
Biblioteka në gjuhë të huaj
është pjesë e bibliotekës së qytetit
të Helsinkit dhe ajo financohet nga shteti. Biblioteka
në gjuhë të huaj merr libra, muzikë
dhe video, të cilat dërgohen në rast se kërkohen,
në biblioteka të vendeve të ndryshme në
mbështetje të koleksionit të tyre. Edhe nga
koleksioni në gjuhë të huja i bibliotekës
së qytetit të Helsinkit mund të merret hua
nëpërmjet bibliotekave të shteteve të
ndryshme. Pyet më hollësisht për bibliotekën
tuaj.
Koleksioni i bibliotekës së qytetit
të Helsinkit, edhe në gjuhë të huaj,
përmban bazën e të dhënave HelMet, e
cila mund të kërkohet edhe nëpërmjet
internetit. Adresa:
http://www.helmet.fi/
Biblioteka në gjuhë të huaj
përpilon lista mbi koleksione në gjuhë të
ndryshme. Pyet për lista nga biblioteka juaj.
Biblioteka e shumë kulturave - MCL
- Multicultural Library
Biblioteka e shumë kulturave është
një shërbim në www (internet) për të
huaj, nga ku mund të gjeni njohuri mbi vendin tuaj,
Finlandën, Helsinkin, bibliotekat. MCL:në mund
ta përdorësh në biblitekat ku ka internet.
Adresa është
http://www.lib.hel.fi/mcl
Përdorni bibliotekën!
Biblioteka ofron njohuri dhe shlodhje. Nga
biblioteka merrni të dhëna mbi shoqërinë
finlandeze si dhe mbi vendlindjen dhe kulturën tuaj.
Ruajtja e gjuhës suaj amtare është
e rëndësishme dhe duke lexuar e ruani atë.
Sillni në bibliotekë dhe familjen tuaj. Lexojini
me zë fëmijës libra për fëmijë
në mënyrë që ai të ruaj gjuhën
amtare.
Leximi është kënaqësi!
Botuesi Biblioteka e qytetit të Helsinkit,
Biblioteka në gjuhë të huaj, Helsinki 1998
|